Tra cứu và đánh giá khả năng bảo hộ kiểu dáng công nghiệp

(Website nhà tài trợ: https://baohiemlienviet.com/bao-hiem-nhan-tho-daiichi-viet-nam-an-tam-hung-thinh-toan-dien)
Kiểu dáng công nghiệp (KDCN) là hình dáng bên ngoài của sản phẩm được thể hiện bằng hình khối, đường nét, màu sắc hoặc sự kết hợp các yếu tố này, có tính mới và có khả năng ứng dụng trong công nghiệp hoặc thủ công nghiệp.

Theo Điều 4.13 Luật Sở hữu trí tuệ Việt Nam (2005, sửa đổi 2022):

"Kiểu dáng công nghiệp là hình dáng bên ngoài của sản phẩm, được thể hiện bằng đường nét, hình khối, màu sắc hoặc sự kết hợp những yếu tố đó."

Ví dụ: thiết kế vỏ điện thoại, hình dáng chai mỹ phẩm, cấu tạo đặc biệt của tay nắm cửa hay kiểu dáng của một chiếc ghế văn phòng.

​

Đánh giá khả năng bảo hộ dựa trên kết quả tra cứu
Sau khi thực hiện bước tra cứu kiểu dáng công nghiệp (KDCN), việc phân tích kết quả tra cứu là bước tiếp theo mang tính quyết định trong quá trình đánh giá khả năng bảo hộ. Việc này không chỉ đơn thuần là tìm sự giống nhau, mà còn cần đánh giá về mặt pháp lý và kỹ thuật theo đúng tiêu chuẩn của Luật Sở hữu trí tuệ.

Phân tích mức độ tương đồng với các kiểu dáng đã công bố
Để đánh giá xác suất được cấp văn bằng, kiểu dáng của bạn cần được so sánh chi tiết với các kiểu dáng đã xuất hiện trước đó (đã được công bố hoặc đang trong quá trình xét duyệt).


Các yếu tố cần so sánh:


Tổng thể hình dáng: Kiểu dáng có giống với hình dáng chung của mẫu đã có hay không?


Cấu trúc và bố cục chi tiết: Có điểm đặc trưng nào tạo ra sự khác biệt rõ ràng?


Hiệu ứng thị giác: Người tiêu dùng trung bình có dễ dàng nhận diện sự khác nhau?


Tính sáng tạo của điểm khác biệt: Khác biệt đó có phải là sự sáng tạo hay chỉ là thay đổi nhỏ về màu sắc, kích thước?


Lưu ý: Kiểu dáng có thể bị coi là trùng lặp nếu chỉ thay đổi yếu tố không mang tính cấu trúc, ví dụ như màu sắc, chất liệu bề mặt, hoặc vị trí logo.


Đối chiếu với các tiêu chí pháp lý

Khi đã có dữ liệu so sánh cụ thể, kiểu dáng cần được đối chiếu lần lượt với ba tiêu chí pháp lý:


Tính mới: Nếu tìm thấy kiểu dáng đã được công bố có hình dáng, bố cục tương tự → khả năng bị từ chối rất cao.


Tính sáng tạo: Nếu sự khác biệt là đáng kể, mang tính cải tiến thiết kế rõ ràng → tăng cơ hội được công nhận.


Khả năng áp dụng công nghiệp: Cần xem xét kiểu dáng có khả thi để sản xuất hàng loạt bằng phương pháp thông thường không.


Gợi ý: Nên thực hiện đối chiếu bằng hình ảnh trực quan kèm mô tả chi tiết để thuyết phục chuyên viên thẩm định trong hồ sơ đăng ký.


Kết luận


Tra cứu và đánh giá khả năng bảo hộ kiểu dáng công nghiệp là bước quan trọng và không thể bỏ qua trong quá trình xây dựng thương hiệu và phát triển sản phẩm.


Nếu bạn là nhà sản xuất, nhà thiết kế hay startup sáng tạo, hãy chủ động bảo vệ "bộ mặt" sản phẩm của mình bằng cách tra cứu kỹ lưỡng trước khi đăng ký, và tìm đến chuyên gia pháp lý để có đánh giá chính xác nhất.